Toen ik laatst een dessert at met de overbekende besjes vroeg mijn gezelschap zich af wat het verschil is tussen een aalbes of een rode bes. En als een gezelschap zich dat hardop afvraagd word je zelf natuurlijk ook nieuwsgierig.

Maar ik was de vraag alweer vergeten totdat ik de besjes opeens in mijn kleine voortuin zag hangen. Aan een struik natuurlijk. Het bleek dat mijn vrouw ze daar eens geplant had en dat de struik uit de tuin van mijn ouders kwam. Ik heb de besjes geplukt en we hebben ze opgegeten. Bij het eten van de zurige besjes moest ik nog even, sentimenteel als ik ben, terugdenken aan de bakken vol die mijn moeder verwerkte in de jam. Die besjes moest ik dan met een vork van de takjes afhalen. Zaai.

Etymologie aalbes
Een aalbes is een verzamelnaam voor rode bessen en witte bessen. Deze twee kleuren bessen zijn echter zo hetzelfde dat ze in een en dezelfde taxonomische klasse zitten: ribres rubrum. De naam aalbes komt volgens Van Dale van aal, dat bier betekent. Als argument wordt gegeven: de bes was en is grondstof voor sterke drank. Ik vind het een wat zwakke verklaring maar vooruit. In het Duits heet de bes Johannisbeere en in het Frans Grosseile. In het Engels heet hij currant en dat woord is afgeleid van het eiland Corinthië in Griekenland. Daar kwam namelijk de krent vandaan. Ook dat woord is te herleiden tot Corinthië.

Het aalbesje is zoeen symbool voor bescheidenheid dat Piet Paaltjens er zelfs een ironisch loflied op zong:

Boompje, dat, vol rijpe trosjes,
Aandacht noch bewondring vergt,
En uw vrucht met lieve blosjes
Onder ‘t ned’rig blad verbergt!

Verwijzingen bij dit onderwerp

Michels Kookboek - Aalbes
Lof der aalbes